Alles over het Coronavirus

Situatie in Nederland ( bron: RIVM )

Wanneer moet je vanwege het coronavirus thuisblijven?

Blijf thuis wanneer je verkoudheidsklachten of verhoging hebt. Deze klachten kunnen het begin zijn van het coronavirus (COVID-19). Blijf thuis om uit te zieken en anderen niet te besmetten.

Dat betekent dat je niet naar school, werk of naar buiten gaat. Ook als je denkt dat je klachten wel meevallen. Pas als je een dag helemaal klachtenvrij bent geweest, kun je weer naar school, werken en naar buiten. Deze verkoudheidsklachten zijn mild en daarvoor hoef je de huisarts niet te bellen.

Bel met de huisarts als je koorts krijgt (meer dan 38 graden Celsius) en hoest of je steeds moeilijker ademt.

Ik ben zorgmedewerker, mag ik werken?

Voor zorgmedewerkers gelden andere regels. Het zorgpersoneel in Nederland is essentieel bij de bestrijding van het coronavirus (COVID-19) en bij de behandeling van patiënten. Dit is een belangrijke taak die niet weg kan vallen. Zorgpersoneel wordt bij klachten eerder getest dan anderen. Mochten zij na een test COVID-19 hebben, dan kunnen zij uiteraard niet meer aan het werk. Meer informatie.

Ik ben op vakantie geweest in een gebied waar het coronavirus heerst. Wat moet ik doen?

De gebieden met wijdverspreide transmissie zijn op dit moment:

  • Italië
  • Oostenrijk
  • Noordrijn Westfalen (Duitsland)
  • Madrid (Spanje)
  • China (inclusief Hong Kong)
  • Zuid Korea
  • Iran

Houd je gezondheid in de gaten. Als je verkoudheidsklachten of verhoging tot 38,0 graden Celsius krijgt, blijf je thuis om uit te zieken en om anderen niet te besmetten.
Bel met de huisarts als je koorts krijgt (meer dan 38 graden Celsius) en hoest of je steeds moeilijker ademt.

Mijn huisgenoot is teruggekomen uit gebied waar het coronavirus heerst en hij/zij heeft gezondheidsklachten. Moet ik nu thuisblijven?

Nee, dan hoef je niet thuis te blijven. Blijf wel thuis als je zelf verkoudheidsklachten krijgt, licht gaat hoesten of verhoging tot 38,0 graden Celsius krijgt. Ziek uit en zorg dat je anderen niet besmet. Houd dus afstand tot andere mensen. Je hoeft de huisarts niet te bellen. Je klachten zijn mild.

Worden je klachten erger?

  • Je hebt koorts (meer dan 38 graden Celsius) en hoest of ademt moeilijk.

Dan kun je eventueel bellen met de huisarts of huisartsenpost.

Wat gebeurt er als er iemand is die mogelijk het coronavirus heeft?

Als iemand met (ernstige) ziekteverschijnselen zich bij een arts meldt en de arts denkt dat de patiënt mogelijk het nieuwe coronavirus heeft, beoordeelt de arts of een test nodig is. Niet alle mensen met klachten of een verdenking op het nieuwe coronavirus (COVID-19) zullen getest worden.

Wel wordt aan alle mensen in Nederland gevraagd om bij verkoudheidsklachten, licht hoesten of verhoging tot 38,0 graden Celsius thuis te blijven. Na een een dag helemaal klachtenvrij te zijn is thuis blijven niet meer nodig. De patiënt wordt in isolatie gehouden. Dat kan thuis of door opname in het ziekenhuis. Dat is afhankelijk van de situatie.

Als de test positief is, dus als de persoon besmet is, blijft de patiënt in isolatie. De GGD Gemeentelijke Gezondheidsdienst  doet dan zogenoemd contactonderzoek. Alle mensen waarmee de patiënt tijdens de besmettelijke periode contact heeft gehad, moeten gedurende de incubatietijd hun gezondheid in de gaten houden. Als zij ziekteverschijnselen krijgen, moeten zij dat aan de GGD melden en begint het verhaal van vooraf aan.

Wat gebeurt er als er iemand positief op het coronavirus is getest?

Als iemand niet ernstig ziek is, kan deze thuis uitzieken.

Als iemand positief getest is, wordt dit gemeld bij de GGD. De GGD neemt telefonisch contact op met de patiënt. De GGD doet dan zogenoemd contactonderzoek om kwetsbare groepen in beeld te krijgen. Alle mensen waarmee de patiënt tijdens de besmettelijke periode contact heeft gehad, moeten gedurende de incubatietijd hun gezondheid in de gaten houden.

Iemand in het gezin is positief getest op coronavirus. Wat moeten de andere gezinsleden doen?

De andere gezinsleden ontvangen een brief van de GGD waarin staat dat ze 14 dagen thuis moeten blijven.

Vormen kinderen een speciale risicogroep voor COVID-19?

Op dit moment krijgen kinderen bijna nooit klachten van het nieuwe coronavirus. Kinderen zijn dus geen speciale risicogroep.

Op mijn school is bij iemand het coronavirus vastgesteld. Moet ik thuisblijven?

Nee, alleen personen met ziekteverschijnselen moeten thuisblijven.

Worden scholen in Nederland gesloten?

Er is momenteel geen aanleiding om scholen te sluiten. Kinderen die niet ziek zijn, kunnen gewoon naar school.

Bij hoeveel besmettingen gaan scholen in Nederland dicht?

De minister kan besluiten dat dit noodzakelijk is. Dit is een vergaande maatregel die niet snel zal worden ingezet.

Kunnen in Nederland gemeenten worden afgesloten?

Het sluiten van gemeentegrenzen geldt als een zeer vergaande maatregel. In uiterste gevallen kan de overheid ervoor kiezen om een gemeente af te sluiten van de rest van de omgeving. Bijvoorbeeld als het niet goed lukt om mogelijk besmette mensen op te sporen door het contactonderzoek. Dat betekent dat bewoners in principe niet de gemeente kunnen verlaten. Mensen van buiten de gemeenten kunnen er niet in.

Waarom zijn evenementen belangrijk bij de verspreiding van COVID-19?

Bij evenementen komen veel mensen bij elkaar en zijn er veel mensen die dicht bij elkaar zijn. Virussen kunnen zich in dat soort situaties gemakkelijker verspreiden

Kun je naar een ziekenhuis waar een patiënt met COVID-19 is opgenomen?

Ja, COVID-19-gediagnosticeerde patiënten zijn opgenomen in speciale isolatiekamers waardoor andere patiënten geen risico lopen om besmet te raken. Het personeel van ziekenhuizen is goed getraind en gewend om met patiënten met verschillende infectieziekten te werken.

Is er voldoende capaciteit in Nederlandse ziekenhuizen als er hier een uitbraak is?

In alle Nederlandse ziekenhuizen kan de juiste behandeling uitgevoerd worden. Er is voldoende capaciteit om ernstig zieke patiënten op te nemen op de intensive care.

Waarom wordt niet gecontroleerd op Nederlandse luchthavens?

Op dit moment is dat voor Nederland geen passende maatregel. Als op dit moment reizigers op Nederlandse luchthavens gecontroleerd worden op koorts, zullen vooral mensen met griep of een verkoudheid worden opgespoord.

Vragen over je gezondheid

Ik maak me zorgen over mijn gezondheid. Wat moet ik doen?

Heb je verkoudheidsklachten of verhoging tot 38,0 graden Celsius?

Blijf thuis, ziek uit en zorg dat je anderen niet besmet. Houd dus afstand tot andere mensen. Je hoeft de huisarts niet te bellen. Je klachten zijn mild.

Worden je klachten erger?

  • Je hebt koorts (meer dan 38 graden Celsius) en je hoest of ademt moeilijk?

Dan kun je eventueel bellen met de huisarts of huisartsenpost. Neem bij ernstige klachten contact op.

Wat zijn milde verkoudheidsklachten?

  • Neusverkoudheid (veel niezen), loopneus, niezen, keelpijn en lichte hoest en verhoging tot 38,0 graden Celsius. Dit zijn milde klachten.

Is het nieuwe coronavirus ernstiger dan een gebruikelijke griep?

Dat weten we nog niet goed. COVID-19 is een nieuw virus. Het is dan belangrijk om heel gedetailleerde informatie boven tafel te krijgen om precies te kunnen bepalen hoe gevaarlijk het virus is. Er is meer informatie nodig over de verspreiding van het virus, ook bij mensen die maar een beetje of helemaal niet ziek worden.

Wat is het advies voor mensen met andere gezondheidsproblemen (astma, COPD chronic obstructive pulmonary disease , diabetes etc.)?

Houd de standaard hygiënemaatregelen in acht en blijf uit de buurt van mensen die ziek zijn. Deze maatregelen gelden overigens voor alle virussen, ook die griep en verkoudheid kunnen veroorzaken. Het is dus altijd belangrijk om deze op te volgen. Ga hier naar de hygiënemaatregelen.

Hoe lang moet je uitzieken als je thuis blijft met verhoging of verkoudheid?

Veel mensen blijven voor de zekerheid thuis als ze verhoging of verkoudheid hebben. Zodra de klachten voorbij zijn, kun je de werkdag erna weer gewoon naar het werk. Worden de klachten juist erger, krijg je koorts (hoger dan 38 graden Celsius) en je hoest of ademt moeilijk? Neem dan telefonisch contact op met de huisarts.

Hoe weet je of je genezen bent van het nieuwe coronavirus (COVID-19)?

Als je je beter voelt en 24 uur geen gezondheidsklachten meer hebt gehad, ben je genezen.

Ik ben zwanger, moet ik me extra zorgen maken?

Nee. We zien dat infectie met het virus hetzelfde verloop heeft als bij vrouwen die niet zwanger zijn. Voor zover bekend is er geen verhoogde kans op een miskraam of aangeboren afwijkingen door infectie met dit virus.

Vragen over voorkomen besmetting

Wat kan ik doen om verspreiding van het nieuwe coronavirus te voorkomen?

De belangrijkste maatregelen die mensen kunnen nemen om verspreiding van het coronavirus te voorkomen, zijn heel simpel. Deze maatregelen gelden voor alle virussen die griep en verkoudheid kunnen veroorzaken. Het is dus altijd belangrijk om deze op te volgen.

  • Was je handen regelmatig met water en zeep
  • Hoest en nies in de binnenkant van je elleboog
  • Gebruik papieren zakdoekjes
  • Geen handen schudden
  • Blijf thuis als je verkoudheidsklachten krijgt

Heeft het zin om een mondkapje te dragen om je te beschermen tegen COVID-19?

In Nederland adviseren we alleen mondkapjes voor medisch personeel. Mensen die werken met (mogelijk) besmette mensen gebruiken professionele mondkapjes. Deze mondkapjes helpen alleen als je ze op de juiste manier gebruikt; ze moeten heel goed sluiten over neus en mond en je moet ze regelmatig wisselen. De simpele (papieren) mondkapjes die veel mensen gebruiken, beschermen de drager niet tegen het virus. Verkeerd gebruik van de mondkapjes geeft schijnzekerheid.

Word je minder besmettelijk als je je neus en keel desinfecteert met een desinfecterende oplossing?

Nee, deze vorm van schoonmaken wordt niet gebruikt om besmetting te voorkomen of voor de behandeling van een coronavirusinfectie. Het virus kan in de neus en/of keel aanwezig zijn. Het apart schoonmaken van keel of neus heeft daarom geen effect. Het inbrengen van desinfecterende oplossing in de neus kan schade aan de slijmvliezen geven. Hiermee kan de kans op besmetting met bacteriën groter worden of zou het zelfs de verspreiding van het coronavirus kunnen versterken. Wel kan je besmetting naar anderen toe voorkomen door goed je handen te wassen, te hoesten en te niezen in de binnenkant van je elleboog en papieren zakdoekjes te gebruiken.

Kun je besmet raken met het coronavirus via producten of het aanraken van oppervlakten?  (bijvoorbeeld deurklink, pinautomaat, leuning, geld, etc.)

Het coronavirus verspreidt zich via mensen en dieren. Buiten het lichaam kan het virus niet goed overleven. De kans dat je besmet raakt via het aanraken van producten of oppervlakten is erg klein.
Neem de maatregelen die gelden voor alle virussen die griep en verkoudheid kunnen veroorzaken en was regelmatig je handen.

Vragen over aanpak in Nederland

Wat is er aan de hand in Nederland?

Van het grootse deel van de patiënten in Nederland is de bron bekend, maar gegevens van onderzoek onder patiënten in Nederland laten zien dat het coronavirus (COVID-19) zich in Nederland aan het verspreiden is. De eerste patiënten in Nederland waren bijna allemaal in het buitenland geweest, of de directe contacten van de patiënten waren in het buitenland geweest. Inmiddels zijn ook patiënten in beeld waarvan niet duidelijk is waar zij het virus hebben opgelopen. Omdat verkoudheidsklachten, hoest en koorts kunnen duiden op COVID-19, vragen we nu iedereen met deze klachten zo veel mogelijk contacten te mijden. Op die manier zorgen we ervoor dat het virus zich minder snel kan verspreiden in Nederland.

Hoe kun je de verspreiding van een infectieziekte indammen?

Bij het indammen van een infectieziekte wordt geprobeerd om besmettingen te voorkomen door vroege opsporing van de bron en de contacten. Bij elke patiënt brengt de GGD Gemeentelijke Gezondheidsdienst  in kaart wie mogelijk besmet zouden kunnen zijn. Deze mensen noemen we contacten. Ook zij moeten hun gezondheid in de gaten houden en doorgeven aan de GGD. Zodra ze klachten krijgen, worden ze afgezonderd en brengt de GGD opnieuw de contacten in kaart gebracht. Op deze manier kun je verspreiding sterk verminderen. Dit heet containment.

Wat als de ziekte niet meer in te dammen is?

Bij sommige ziekten is het lastig om nieuwe besmettingen tegen te gaan. Dat kan allerlei oorzaken hebben; zoals onopgemerkt contact, mensen melden zich te laat of er zijn teveel patiënten om te monitoren. Dan vindt er op een gegeven moment toch verspreiding plaats. Dan verandert de aanpak van bestrijding.  Dan gaat de bestrijding over naar beperking van het aantal patiënten (mitigatie). Het belangrijkste doel van mitigatie is het verminderen van het aantal patiënten zodat de piekbelasting van de zorg beperkt blijft.

Hoe kun je de gevolgen van een infectieziekte beperken?

Als het indammen niet voldoende werkt, zijn algemene maatregelen nodig. Deze gelden niet alleen voor alle patiënten en contacten, maar op de algemene bevolking. Je wilt dat mensen zo min mogelijk met elkaar in contact komen en dat iedereen sociale contacten vermijdt en thuis blijft zodra ze ziek zijn. Als je ziek bent en milde klachten hebt, moeten mensen thuis blijven en uitzieken. Alleen als je ernstige klachten hebt of als je een kwetsbare gezondheid hebt is het nodig om de huisarts te bellen. Doordat alle mensen met klachten thuis moeten blijven wordt verspreiding zo veel mogelijk tegengegaan. Omdat mensen met milde klachten niet behandeld worden, wordt de capaciteit in de zorg ‘ bewaard’ voor mensen die het echt nodig hebben. Deze fase heet mitigatie.

Waarom mag ik geen handen meer schudden?

Via handen verspreiden zich gemakkelijk virussen zoals het nieuwe coronavirus. Veel mensen zitten ook (ongemerkt) vaak met hun handen aan hun neus of mond. Door geen handen meer te schudden verklein je de kans om besmet te raken en anderen te besmetten met het nieuwe coronavirus.

Waarom is het belangrijk vaak je handen goed te wassen?

Via handen verspreiden zich virussen heel gemakkelijk. Door goed en regelmatig je handen te wassen verklein je de kans op dat je ziek wordt, maar ook dat je anderen besmet. Kijk op rivm.nl/hygiene voor tips over hoe je goed je handen kunt wassen.

Waarom wordt opgeroepen zo veel mogelijk thuis te werken?

Het nieuwe coronavirus kan zich verspreiden op plekken waar mensen dicht op elkaar zitten. Dat kan op het werk zijn, zoals op kantoor, maar bijvoorbeeld ook in het openbaar vervoer. Als mensen niet thuiswerken komen zij minder in contact met anderen en zitten zij minder op plekken waar veel mensen tegelijkertijd aanwezig zijn. Dit helpt om de verspreiding van het nieuwe coronavirus tegen te gaan.

Waarom moet ik mijn arm voor mijn mond houden bij het niezen of hoesten en mijn handen?

Via handen verspreiden zich gemakkelijk virussen zoals het nieuwe coronavirus. Veel mensen zitten ook (ongemerkt) vaak met hun handen aan hun neus of mond. Door in je arm te niezen of hoesten verklein je de kans om besmet te raken en anderen te besmetten met het nieuwe coronavirus.

Waarom worden de scholen niet gesloten om de verspreiding van COVID-19 tegen te gaan?

Kinderen blijken maar zelden klachten te krijgen van het nieuwe coronavirus. Als zij in aanraking komen met het virus, worden zij zelden ziek. Omdat ze zelden klachten krijgen, spelen ze ook maar een kleine rol in de verspreiding van de ziekte. Om die reden is het niet nodig de scholen te sluiten. Dit heeft daarnaast het voordeel dat ouders van kinderen die in de zorg werken ook kunnen blijven werken.

Wat wordt bedoeld met social distancing?

Door social distancing heb je minder contact met anderen of houd je afstand tot anderen. Hierdoor is de kans kleiner dat je elkaar besmet. Voorbeelden zijn bijvoorbeeld: thuiswerken, gespreide werktijden als thuiswerken niet mogelijk is, thuisblijven met luchtwegklachten en het mijden van plekken waar veel mensen bij elkaar kunnen komen.

Welke maatregelen gelden in Nederland om verspreiding van het coronavirus te voorkomen?

Het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu  adviseert de overheid over de bestrijding van het nieuwe coronavirus. Op de website van de Rijksoverheid staat een overzicht van de maatregelen. 

Vragen over de test

Wanneer wordt er iemand getest?

De (huis)arts zal bepalen of iemand met klachten getest moet worden. Dit zijn vooral mensen uit kwetsbare groepen.

Waarom is het testbeleid veranderd?

Het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu  verandert het testbeleid om vooral kwetsbare mensen beter te kunnen vinden en op tijd te kunnen behandelen. Het testen gebeurt volgens de richtlijnen van het RIVM. Door te testen volgens de richtlijnen zorgen we ervoor  dat er voldoende voorzieningen beschikbaar zijn voor de mensen die ze het meest nodig hebben

Kan ik me aanmelden voor een test/laten testen?

Nee, testen wordt alleen gedaan als de (huis)arts dat nodig vindt.

Wie zijn kwetsbare groepen?

Mensen van 70 jaar en ouder en mensen die op basis van onderliggend lijden in aanmerking komen voor griepvaccinatie. Dit zijn bijvoorbeeld mensen met hart- en longaandoeningen.

Heeft het zin om preventief te testen?

Nee, want dat geeft geen zekerheid. Mocht je besmet zijn met het virus, dan is er de eerste dagen nog onvoldoende virus in het lichaam. De test toont dan nog niet aan dat je besmet bent met het nieuwe coronavirus (COVID-19). Daarom testen we pas op aanwezigheid van het virus als mensen klachten hebben.

Waarom worden sommige mensen in het ziekenhuis sneller getest?

In ziekenhuizen geldt een ruimer testbeleid voor ziekenhuismedewerkers en patiënten met een longontsteking waarvan de oorzaak niet duidelijk is. Hiervoor zijn 3 redenen:

  1. Om patiënten met het coronavirus sneller te kunnen identificeren en tijdig te isoleren. Zo voorkomen we dat zorgverleners en medepatiënten onnodig worden blootgesteld.
  2. Als de oorzaak van de longontsteking bekend is, kan de ontsteking beter behandeld worden. Dat is goed voor een snel herstel. Zeker voor mensen met een zwakkere gezondheid, zoals in het ziekenhuis, is dat van belang.
  3. Het is belangrijk om zicht te krijgen in de oorzaken van ernstige longontsteking zodat we daar beter grip op krijgen. Dit is ook belangrijk om de casusomschrijving steeds beter te definiëren. Daarom maakt dit deel uit van de reguliere monitoring, net zoals bijvoorbeeld bij de griep.

Kunnen de laboratoria de werkdruk met alle testen wel aan?

Het is belangrijk dat alle mensen die volgens de richtlijnen van het RIVM een test nodig hebben, die ook kunnen krijgen. Er vinden er elke dag honderden testen plaats in ziekenhuizen en laboratoria in Nederland. Het testen gebeurt volgens de richtlijnen van het RIVM. Door te testen volgens de richtlijnen zorgen we ervoor dat er voldoende voorzieningen beschikbaar zijn voor de mensen die ze het meest nodig hebben.

Waarom stopt het brononderzoek?

In deze fase van de epidemie voegt brononderzoek niet meer veel toe. Het onderzoek bij de patiënten richt zich vooral op het opsporen van kwetsbare patiënten in de samenleving. De middelen die de GGD Gemeentelijke Gezondheidsdienst  kan inzetten voor het onderzoek richten zich om die reden vooral op het contactonderzoek.

Informatie over COVID-19

Hoe snel kun je genezen na een besmetting?

Dit is afhankelijk van de ernst van de klachten. Mensen met milde klachten genezen sneller (na een paar dagen). Mensen die in het ziekenhuis zijn opgenomen, hebben over het algemeen meer tijd nodig om herstellen (soms weken).

Hoeveel mensen zijn in Nederland inmiddels genezen van COVID-19?

Dat is op dit moment niet bekend. Er is geen meldingsplicht om door te geven dat mensen zijn genezen van de ziekte. Iemand die 24 uur geen klachten meer heeft wordt als genezen beschouwd.

Hoeveel mensen genezen van het virus?

De meeste mensen genezen weer van de infectie met het nieuwe coronavirus. Omdat je tijd nodig hebt om te herstellen, loopt het aantal mensen dat hersteld is achter bij het aantal patiënten. Op dit moment wordt het sterftecijfer geschat op ongeveer 2% in China. Dit percentage kan nog wel wat variëren. Dat heeft met een paar dingen te maken. Er is namelijk geen rekening gehouden met het aantal patiënten dat door een mild ziektebeeld niet ontdekt is. Ook kan de toestand van patiënten die net ziek zijn geworden nog veranderen en kunnen patiënten overlijden.

Kun je het nieuwe coronavirus (COVID-19) meerdere keren krijgen?

Omdat het om een nieuw virus gaat, is nog niet alles over het virus bekend. Daarom is het te vroeg in de uitbraak om met zekerheid te kunnen zeggen dat iemand niet nog een keer de infectie op kan lopen. Het overgrote merendeel van de mensen die het nieuwe coronavirus heeft gehad, zal het niet nog een keer krijgen.

Kan iemand die het coronavirus heeft gehad, nog andere mensen besmetten?

Nee. Als je je beter voelt en 24 uur geen gezondheidsklachten meer hebt gehad, ben je genezen. Je draagt het virus dan niet meer bij je.
Je kunt andere mensen dan niet meer besmetten.

Kan het virus veranderen?

Veel virussen kunnen in de loop van de tijd veranderen. Zeker bij virussen die nog maar kort vanuit dieren naar mensen zijn overgegaan, kan dat gebeuren. De vraag is vooral of het virus daardoor gevaarlijker wordt voor mensen. Mutaties kunnen er ook voor zorgen dat het virus minder gevaarlijk wordt. Of er verandert wel iets maar dat maakt weinig uit. We zien gelukkig niet vaak dat een virus muteert en daardoor ineens heel gevaarlijk wordt. Uit voorzorg wordt dat altijd goed in de gaten gehouden.

Wat is de incubatietijd van het nieuwe coronavirus (COVID-19)?

De incubatietijd is de periode tussen het moment dat je besmet raakt en dat je ziek wordt. Bij het nieuwe coronavirus varieert de incubatietijd van 2 tot 12 dagen. Voor de zekerheid gebruiken we 14 dagen.

De incubatietijd is berekend met de gegevens van veel patiënten. Mocht er iemand melding maken van een langere incubatietijd, zou er ook sprake kunnen zijn van een onopgemerkt contact dat tussendoor plaatsvond, waardoor de incubatietijd alleen langer lijkt.

Kan iemand zonder symptomen het nieuwe coronavirus (COVID-19) overdragen?

Het nieuwe coronavirus wordt overgedragen door hoesten en niezen. Tot nu toe lijkt de overdracht van het virus door iemand zonder deze klachten een zeer beperkte rol te spelen. Het virus gaat van de een naar de ander door te hoesten of te niezen, via kleine druppeltjes komt het virus zo in de lucht. Als andere mensen die druppeltjes inademen, of bijvoorbeeld via de handen in de mond, neus of ogen krijgen, kunnen zij besmet raken met het virus. Hoe zieker iemand is, hoe meer hij hoest en/of niest en hoe meer virus hij kan verspreiden. Als iemand nog niet ziek is en nog niet hoest of niest, zal hij daarom ook nog niet besmettelijk zijn voor anderen.

Kan het nieuwe coronavirus (COVID-19) zich ook via de lucht verspreiden?

Door hoesten en niezen komt het virus uit neus, keel of longen naar buiten. Via kleine druppeltjes komt het virus zo in de lucht. Deze druppeltjes blijven niet in de lucht zweven maar dalen snel neer. Hoe zieker iemand is, hoe meer virus hij kan verspreiden. Er is nog geen bewijs dat het virus langere tijd in de lucht kan blijven en zich zo kan verspreiden.

Hoe lang kan het nieuwe coronavirus overleven buiten het lichaam?

Een virus heeft altijd een mens of dier nodig om ‘in leven te blijven’ en zich te kunnen delen. Buiten het lichaam kan het virus maar kort overleven. Hoe lang dat precies is, is nu nog onbekend. Dit kan variëren van enkele uren tot enkele dagen. Dat is afhankelijk van bijvoorbeeld het soort oppervlak, de temperatuur en de luchtvochtigheid. Een oppervlak dat mogelijk besmet is, kun je eenvoudig reinigen met een gewoon schoonmaakmiddel. Was daarna je handen met water en zeep.

Kan het nieuwe coronavirus zich ook verspreiden via voedsel?

Dit coronavirus is hoogstwaarschijnlijk van een exotisch dier in China naar de mens verspreid. Op markten worden veel verschillende diersoorten levend bij elkaar gebracht. De omstandigheden op deze markten maakt het makkelijker dat virussen van één diersoort naar een andere dier kunnen overspringen, en ook van dier naar mens kunnen overgaan. Door mens-op-mens-besmetting heeft het virus zich vervolgens verder verspreid. Of de dieren nog een rol spelen in de overdracht in China is nog in onderzoek, de bron is immers niet gevonden. Wij gaan er vanuit dat er in Nederland geen verspreiding plaats kan vinden van dier op mens, ook niet via het voedsel dat hier gegeten wordt. Coronavirussen hebben een dier of mens nodig om 'in leven te blijven' en te groeien. Dat kan niet in voedsel.

Is er een behandeling tegen het nieuwe coronavirus (COVID-19)?

Er is geen specifieke behandeling tegen het nieuwe coronavirus. De behandeling van ernstig zieke mensen bestaat uit het behandelen van de symptomen. Zo kunnen artsen bijvoorbeeld extra zuurstof toedienen bij patiënten die erg benauwd zijn. Er wordt geëxperimenteerd met verschillende medicijnen, zoals het medicijn tegen malaria chloroquine. Dit zijn proeven die nu in laboratoria plaatsvinden, er zijn nog geen proeven gedaan met mensen. Vooralsnog is er geen behandeling tegen het nieuwe coronavirus.

Wat zijn de risico’s voor vroeggeboren kinderen ?

Voor zover wij weten zijn er tot op heden geen kinderen overleden aan een coronavirusinfectie. Bij kinderen met een longaandoening kan het ziektebeeld ernstiger verlopen.

Zoals voor alle mensen met andere gezondheidsproblemen geldt: houd de standaard hygiënemaatregelen in acht en blijf uit de buurt van mensen die ziek zijn. Deze maatregelen gelden overigens voor alle virussen, ook die griep en verkoudheid kunnen veroorzaken. Het is dus altijd belangrijk om deze op te volgen.

Moet je de sterftekans niet bepalen op basis van het aantal patiënten dat er twee weken geleden was?

Het sterftepercentage van 2% is een grove schatting op basis van de informatie die er nu is. Om dit exact te bepalen moet je precies weten hoeveel mensen COVID-19 hebben en hoeveel eraan overlijden. Die aantallen zijn nu moeilijk te bepalen. Te verwachten valt bijvoorbeeld dat het aantal patiënten groter is, omdat in China niet alle patiënten met milde klachten gediagnosticeerd worden.

Vragen over thuisquarantaine en isolatie

Wat is quarantaine?

Quarantaine is een voorzorgsmaatregel om verspreiding van een infectieziekte tegen te gaan. Een persoon die in quarantaine gaat is niet ziek, maar heeft contact gehad met een patiënt met een bewezen infectie of komt uit een gebied waar het virus wijdverspreid aanwezig is. Mensen die in quarantaine gaan, zijn niet besmettelijk. Iemand gaat in quarantaine tot de incubatietijd is verlopen. Dit is de maximale tijd tussen het moment van mogelijke besmetting en het moment dat mensen ziekteverschijnselen krijgen. Als mensen in die periode niet ziek zijn geworden, wordt de quarantaine opgeheven.

Wat is thuisquarantaine?

We spreken van thuisquarantaine als iemand die niet ziek is thuis moet blijven totdat zeker is dat deze persoon niet besmettelijk is voor anderen. Deze periode duurt maximaal 2 weken in het geval van het nieuwe coronavirus. De beoordeling en monitoring wordt door de GGD Gemeentelijke Gezondheidsdienst  gedaan. De persoon in quarantaine verblijft thuis in een eigen ruimte. Samen met zijn of haar huisgenoten krijgen zij informatie over maatregelen die genomen moeten worden om eventuele besmetting te voorkomen.

Wat is isolatie?

Een persoon die in isolatie gehouden wordt, is ziek of er is een mogelijkheid dat die ziek is. Door isolatie kunnen deze patiënten anderen niet besmetten. Mensen kunnen thuis in isolatie blijven of in een ziekenhuis in isolatie behandeld worden. Dat hangt af van de ernst van de ziekteverschijnselen en de besmettelijkheid van de ziekte.

Vragen over huisdieren

Kunnen huisdieren ziek worden van het nieuwe coronavirus?

Er is op dit moment geen bewijs dat gezelschapsdieren, zoals honden en katten, ziek kunnen worden van het nieuwe coronavirus, of dat zij dit virus verspreiden naar mensen.

Kan het nieuwe coronavirus op de vacht van een hond, kat of konijn overleven en door aaien overgedragen worden?

Er zijn geen aanwijzingen dat huisdieren een rol spelen in de verspreiding van het virus. Mensen met COVID-19 wordt geadviseerd het contact met huisdieren zo veel mogelijk vermijden. Dat wil zeggen: niet aaien, knuffelen, kussen of laten likken. Mocht je huisdier in contact zijn geweest met een patiënt met COVID-19, dan zijn geen extra maatregelen nodig. De algemene hygiënemaatregelen voor omgang met huisdieren, zoals handen wassen met water en zeep, volstaan.

Ik ben COVID-19 patiënt en ik ben in thuisisolatie. Moet ik contact met huisdieren vermijden?

Ja. Er zijn geen aanwijzingen dat huisdieren een rol spelen in de verspreiding van het virus, maar uit voorzorg wordt geadviseerd dat mensen met COVID-19 het contact met huisdieren zo veel mogelijk vermijden. Dat wil zeggen: niet aaien, knuffelen, kussen of laten likken. Als je als COVID-19 patiënt in thuisisolatie bent en je woont met meerdere personen, dan verblijf je in een aparte kamer. Laat je huisdieren dan niet bij je in die kamer. Huisgenoten kunnen de huisdieren verzorgen. Zoals altijd is het goed om daarbij de normale hygiënemaatregelen voor omgang met huisdieren in acht te nemen, zoals handen wassen en niet laten likken. Honden kunnen dus ook gewoon uitgelaten worden. Ook als je in een eenpersoonshuishouden woont, wordt geadviseerd zoveel mogelijk direct contact met je huisdieren te vermijden. Neem extra hygiënemaatregelen in acht, zoals ook je handen wassen vóór contact met je huisdier. Je hond mag door iemand anders uitgelaten worden, of je kunt iemands anders vragen voor het huisdier te zorgen.

Ik ben COVID-19-patiënt en word opgenomen in het ziekenhuis. Wat moet ik doen met mijn huisdier?

Je kunt je huisdier door anderen laten verzorgen. Het is voldoende als zij de normale hygiënemaatregelen voor omgang met huisdieren in acht nemen, zoals regelmatig handen wassen en niet laten likken. Als het niet mogelijk is dat anderen voor je huisdier zorgen, breng je huisdier dan onder in een dierenpension of zorg voor opvang elders.

Wat moet ik doen als mijn huisdier ziek wordt en in contact is geweest met een COVID-19 patiënt?

Er is op dit moment geen bewijs dat gezelschapsdieren ziek kunnen worden van het nieuwe coronavirus. Als je huisdier ziek wordt, kun je contact opnemen met de dierenarts.

Zorgprofessionals

Ik werk in een ziekenhuis. Kan ik wel gaan werken?

Vanuit verschillende ziekenhuizen komen vragen hoe zij moeten omgaan met de inzet van medewerkers die ofwel recent in één van de risicogebieden (bijv. delen van Noord-Italië) zijn geweest, ofwel in het ziekenhuis mogelijk in onbeschermd contact zijn geweest met een patiënt die achteraf besmet bleek met het nieuwe coronavirus.

Het gezamenlijke advies van de NVZ Nederlandse vereniging van ziekenhuizen  en het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu  is voor ziekenhuismedewerkers die:

  • in een risicogebied geweest zijn of;
  • in het ziekenhuis in onbeschermd contact geweest zijn met een patiënt met coronavirusinfectie.

Val je in één van bovenstaande categorieën? Lees dan deze instructie.

Alle andere ziekenhuismedewerkers kunnen gewoon aan het werk, zolang ze geen griepachtige verschijnselen hebben. Verkoudheid en hoesten alleen is geen reden om thuis te blijven. Als een medewerker koorts heeft (>38 graden), moet deze contact opnemen met zijn/haar werkgever.

Ik werk in een verpleeghuis. Kan ik wel gaan werken?

Als je geen verkoudheidsklachten,  klachten van een luchtweginfectie of koorts hebt, kan je gewoon aan het werk.

Ben je in een risicogebied geweest of ben je onbeschermd in contact geweest met een patiënt met coronavirusinfectie? Houd gedurende twee weken na terugkomst je gezondheid in de gaten. Krijg je in die periode klachten (verkoudheid, hoesten of koorts), neem dan direct telefonisch contact met de huisarts. Die zal beoordelen of een test op het nieuwe coronavirus geïndiceerd is. Tot de uitslag bekend is kan je niet werken.

Ik werk in een verpleeghuis waar een patiënt met COVID-19 is vastgesteld. Waar moet ik rekening mee houden?

Het verpleeghuis/de instelling zet een patiënt in isolatie en geeft aan welke beschermingsmaatregelen genomen moeten worden voor het personeel.

Ik werk in een verpleeghuis. Hoe ga ik om met bezoek aan inwoners?

In het algemeen wordt mensen dringend verzocht om bezoek aan kwetsbare personen te beperken.

Voor mijn werk kom ik bij mensen thuis (thuiszorg, installateur, etc). Wat doe ik als mensen gezondheidsklachten als hoesten en/of koorts hebben? Of besmet zijn?

Mensen waarbij COVID-19 is vastgesteld en die in thuisisolatie zitten, mogen geen bezoek/mensen thuis ontvangen. Als voorzorgsmaatregel geldt in het algemeen: houd afstand van zieke personen en houd je verder aan de algemene hygiënerichtlijnen.

Steekproef in ziekenhuizen

Is het niet gevaarlijk dat 4% van het zorgpersoneel ziek test?

Nee. Ziek zorgpersoneel gaat niet meer aan het werk totdat zij genezen zijn van COVID-19.

Loop ik als patiënt nu meer risico?

Nee, door het onderzoek is er meer bekend over zorgmedewerkers met COVID-19. Ziek zorgpersoneel gaat niet werken.

CURA Nederland Nieuws